İran
Ülke, Asya
CountryScope
Kısaca
Nüfus: 92,4 Mn (2025). Dünya sıralaması: 216 ülke arasında 17. sıra; Asya bölgesinde 49 ülke arasında 9. sıra. Yüzölçümü: 1.648.195 km². Dünya sıralaması: 249 ülke arasında 19. sıra; Asya bölgesinde 50 ülke arasında 6. sıra. GSYİH: $362,7 Mr (2025). Dünya sıralaması: 210 ülke arasında 44. sıra; Asya bölgesinde 47 ülke arasında 18. sıra. 2015–2025 döneminde: nüfus 82,6 Mn → 92,4 Mn, GSYİH $409,2 Mr → $362,7 Mr ve kişi başına GSYİH $4.953 → $3.924.
Devlet
- Resmî adı
- İran İslam Cumhuriyeti
- Yerel adı
- ایران
- Başkent
- Tahran
- Bölge
- Asya
- Yönetim biçimi
- Teokrasi
- BM üyesi
- Evet
- Devlet başkanı
- Mücteba Hamaney
- Hükümet başkanı
- Mesud Pezeşkiyan
- Parlamentodaki kadınlar
- %4,9 2025
Temel rakamlar
- Nüfus
- 92.417.681 2025
- Yüzölçümü
- 1.648.195 km²
- GSYİH
- $362,7 Mr 2025
- Kişi başına GSYİH
- $3.924 2025
- Ortalama yaşam süresi
- 77,9 yıl 2024
Pratik bilgiler
- Diller
- Farsça
- Para birimi
- İran riyali (IRR)
- Saat dilimleri
- UTC+3:30
- Telefon kodu
- +98
- Acil durum numaraları
- 110, 115, 125
- Trafik yönü
- Sağdan
- Priz tipleri
- C, F
- Şebeke gerilimi
- 220 V
Toprak
- Denize kıyı
- Denize kıyısı var
- Kıyı şeridi, km
- 2.440
- Komşular
- Afganistan, Ermenistan, Azerbaycan, Irak, Pakistan, Türkiye, Türkmenistan
- Tarım arazisi
- %29 2024
Yükselti
- En yüksek nokta
- Demavend Dağı, 5.625 m
- En alçak nokta
- Hazar Denizi, -28 m
- Ortalama yükseklik, m
- 1.305
İklim
- Başkentte ortalama sıcaklık, °C
- 17
- Başkentte en sıcak ay
- Temmuz, 31°C
- Başkentte en soğuk ay
- Ocak, 3°C
- Yağış, yılda mm
- 228 2022
Nüfus ve göç
- Nüfus yoğunluğu
- km² başına 56,1 2025
- Yıllık nüfus artışı
- +%0,9 2025
- Şehirlerde yaşayan
- %77,4 2025
- Yıllık net göç
- +116,8 B 2025
- Başka ülkede doğanlar
- %4,2 2024
Yaş ve yaşam süresi
- 0–14 yaş
- %22 2025
- 15–64 yaş
- %69,4 2025
- 65 yaş ve üzeri
- %8,6 2025
- Yaşam süresi, kadınlar
- 79,8 yıl 2024
- Yaşam süresi, erkekler
- 76 yıl 2024
Doğumlar ve ölümler
- Kadın başına çocuk
- 1,7 2024
- 1.000 kişide doğum
- 12,6 2024
- 1.000 kişide ölüm
- 4,8 2024
Toplum
- Dinler
- Müslüman %98,5 (2020)
Yönetişim kalitesi (100 = en iyi)
- Hukukun üstünlüğü, puan 0–100
- 38,6 2025
- Yolsuzluğun kontrolü, puan 0–100
- 25 2025
- Hükümetin etkinliği, puan 0–100
- 34,8 2025
- Düzenleyici kalite, puan 0–100
- 29,2 2025
- Söz hakkı ve hesap verebilirlik, puan 0–100
- 27,9 2025
Büyüklük ve büyüme
- Satın alma gücü paritesine göre kişi başına GSYİH
- $19.699 2025
- Yıllık GSYİH büyümesi
- -%2,8 2025
Gelir ve fiyatlar
- Gelir düzeyi (Dünya Bankası)
- Üst-orta gelir
- Kişi başına gayri safi milli gelir
- $4.650 2025
- Enflasyon
- +%42,2 2025
- Fiyat düzeyi, ABD = 100
- 224 2023
Yapı ve istihdam
- Tarım, GSYİH payı
- %10,6 2025
- Sanayi, GSYİH payı
- %39,6 2025
- Hizmetler, GSYİH payı
- %47,1 2025
- İşsizlik
- %8,3 2025
- Genç işsizliği, 15–24 yaş
- %21,9 2025
- Kadınların işgücüne katılımı
- %14 2025
Ticaret ve finans
- İhracat, GSYİH payı
- %25,8 2025
- İthalat, GSYİH payı
- %34,5 2025
- Cari işlemler dengesi, GSYİH payı
- +%11,4 2000
- Doğrudan yabancı yatırım, GSYİH payı
- +%0,5 2025
- Yurt dışından gelen işçi dövizleri, GSYİH payı
- %0,6 2004
- Vergi gelirleri, GSYİH payı
- %7,4 2009
Yoksulluk ve eşitsizlik
- Gini endeksi (0 = tam eşitlik)
- 35,9 2023
- Günde 3 dolardan az parayla yaşayanlar
- %2,5 2023
Eğitim
- Yetişkin okuryazarlığı
- %88,9 2023
- İlkokul okullaşma oranı
- %102 2023
- Ortaöğretim okullaşma oranı
- %85,2 2023
- Yükseköğretim okullaşma oranı
- %58,7 2022
- Kamu eğitim harcaması, GSYİH payı
- %2,8 2023
Sağlık hizmetleri
- Sağlık harcaması, GSYİH payı
- %6 2023
- Kişi başına sağlık harcaması
- $267 2023
- Cepten sağlık harcaması, toplam içindeki payı
- %43,2 2023
- 1.000 kişiye düşen doktor
- 1,8 2023
- 1.000 kişiye düşen hemşire ve ebe
- 2,9 2023
- 1.000 kişiye düşen hastane yatağı
- 1,9 2019
- Kızamık aşısı olan çocuklar
- %99 2024
Halk sağlığı
- 1.000 doğumda bebek ölümü
- 10,3 2024
- 1.000 doğumda 5 yaş altı ölüm
- 11,3 2024
- 100.000 doğumda anne ölümü
- 16 2023
- Diyabet yaygınlığı, 20–79 yaş
- %9 2024
- Fazla kilolu yetişkinler
- %60,4 2022
- Tütün kullanan yetişkinler
- %11,9 2024
Yaşam koşulları
- Güvenli içme suyuna erişim
- %97,8 2024
- Temel sanitasyona erişim
- %90,5 2024
- Temiz pişirme yakıtlarına erişim
- %99 2024
Güvenlik
- 100.000 kişide cinayet
- 2,4 2014
- 100.000 kişide trafik kazasında ölüm
- 21,5 2019
- 100.000 kişide intihar
- 4,1 2021
- Siyasi istikrar ve şiddetin olmaması, puan 0–100
- 36 2025
- Doğal afet riskleri
- depremler, seller, kuraklıklar ve toz ve kum fırtınaları
Hava ve emisyonlar
- Hava kirliliği PM2,5, µg/m³
- 40,3 2023
- CO₂ emisyonu, kişi başına ton
- 9,1 2024
- Sera gazı emisyonu, kişi başına ton CO₂e
- 11,5 2024
Doğa ve su
- Orman alanı
- %6,6 2024
- Koruma alanları
- %7 2025
- Yenilenebilir tatlı su, kişi başına m³
- 1.435 2022
- Su stresi, çekilen tatlı su oranı
- %81,3 2022
İnternet ve iletişim
- İnternet kullanan
- %85,3 2024
- 100 kişide mobil abonelik
- 174 2024
- 100 kişide sabit genişbant
- 12,1 2024
- İnternet alan adı
- .ir ایران.
Enerji
- Elektriğe erişim
- %100 2024
- Kişi başına elektrik tüketimi, kWh
- 3.910 2024
- Tüketimde yenilenebilir enerji payı
- %0,9 2021
- Yenilenebilir kaynaklardan elektrik
- %4,2 2021
- Fosil yakıtlardan elektrik
- %93,6 2024
Ulaşım
- Yıllık hava yolu yolcusu
- 18.067.403 2023
- Havalimanları
- 177 2025
- Demiryolları, km
- 8.483 2014
Bilim ve yenilik
- Ar-Ge harcaması, GSYİH payı
- %0,7 2021
- Milyon kişide araştırmacı
- 2.240 2021
- Yıllık bilimsel makale
- 55.085 2023
- Yerli patent başvuruları
- 8.314 2024
- Sanayi ihracatında yüksek teknoloji payı
- %0,8 2022